Reeds in 1988 werd het ontstaan van deze Pacific Trash Vortex voorspeld in een Amerikaans studie van de National Oceanic and Atmospheric Administration (NOAA). Meedeinend op deze zeestroming wordt plastic vanuit oostelijk Azië en de Amerikaanse westkust geconcentreerd in een gebied ten noorden van Hawai. De afmetingen van deze archipel van afvalplastic gaan het voorstellingsvermogen bijna te boven. Schattingen van de omvang  lopen uiteen van 700.000 km2 tot meer dan 15 miljoen km2, (0.4 % tot wel 8% van het oppervlak van de Stille Oceaan, een gebied van ruwweg 2 maal Australië!!). Mogelijkerwijs bevat het gebied inmiddels 100 miljoen ton aan afval, waarvan ruim 80% afkomstig is van het vasteland. Deze maritieme vuilnisbelt groeit bovendien jaar na jaar.

Verwacht niet dat je een massief eiland aantreft van samengeklonterd plastic. Het plastic is tot wel vijf jaar onderweg en wordt gedurende die periode door de stroming en de golfslag langzamerhand vermalen in steeds kleinere deeltjes. De drijvende plasticdeeltjes vermengen zich moeiteloos met het aldaar aanwezige zoöplankton, dat aan de basis staat van de marine voedselketen. Op veel plekken is de concentratie plastic inmiddels zo hoog geworden dat meer dan de helft van het plankton uit plastic bestaat. De desastreuze gevolgen laten zich raden.

Plankton wordt onder meer gegeten door kleine vissen en kwallen, die weer als voedsel dienen voor tal van grotere zeedieren, vogels en vissen. Ook de plankton etende baleinwalvissen krijgen in dit gebied enorme hoeveelheden schadelijk en hormoonontregelend plastic binnen. Het is de vraag hoe lang het duurt voor de hele marine voedselketen vergeven is van dit plastic. Wat betekent deze tikkende tijdbom op termijn voor het voortbestaan van alle leven in de wereldzeeën?

Er is vooralsnog geen enkele werkbare strategie om deze giftige plastic soep op te ruimen of de ingrijpende effecten ervan het hoofd te bieden. In het zwartste scenario bezwijkt op een gegeven moment het maritieme ecosysteem in een deel van de Stille Oceaan zelfs door de enorme hoeveelheden toxisch plastic. Dat zou een ongekende catastrofe zijn, die bovendien louter aan menselijk handelen is toe te schrijven.

Het zou oneindig cynisch zijn dat wanneer de oersoep aan het begin stond van alle aardse leven, deze vermaledijde plasticsoep wel eens het eind daarvan zou kunnen inluiden...